تقابل دو گانۀ نشانهها در داستان ضحاک | ||
| کاوشنامه زبان و ادبیات فارسی | ||
| مقاله 5، دوره 13، شماره 25، اسفند 1391، صفحه 115-134 اصل مقاله (204.17 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسنده | ||
| علی حسن سهراب نژاد* | ||
| استادیار دانشگاه پیام نور ایلام | ||
| چکیده | ||
| یکی از نظریه های مهّم زبانی که توجّه بسیاری از منتقدان ادبی و اسطورهشناسان را به خود جلب کرده است، نظریۀ دلالت ضمنی یا دلالت ثانوی زبان در اصطلاح علم نشانه شناسی است. با این نظریه، شعرهای ناب و اساطیر، دیگر تنها بر یک معنی عادی و معّین که در سطح اوّلیۀ زبان مطرح میشوند، دلالت ندارند بلکه به معانی و سطوح بالاتری ارجاع میدهند که خواننده در مفهومبخشی به آنها سهم بسزایی دارد. داستان ضحاک، یکی از زیباترین داستانهای شاهنامۀ استاد توس است که مرزهای مشترکی با اساطیر دارد. زبان در این داستان بر اساس ساختار، معنی را پنهان میکند و به سطوح بالاتری از سطح دلالتی اوّلیّه، اعتلا می بخشد. بنابراین، ساختار اوّلیّۀ داستان، دالی است که نه تنها به یک مدلول، بلکه به دالهای دیگر ارجاع میدهد و نظامی ثانوی در زبان ایجاد میکند که گاهی بر اساس برخی تقابلها، قابل درک است. تقابل دوگانه در زبانشناسی و نشانهشناسی و در نقد ساختارگرایی و پساساختارگرایی، عناصری اساسی و مفاهیم کلیدی هستند که در تفسیر و تأویل معنا مورد توجّه قرار میگیرد. دراین مقاله سعی میشود با تبیین نظریۀ دلالت ضمنی(نظام ثانوی زبان) و تقابل دوگانه، شخصیّتهای جمشید، ضحاک و فریدون به عنوان نشانههایی با دلالت ثانوی و دارای ابعادی متقابل مورد بررسی قرار گیرد و به این درک و تأویل نشانهشناختی نزدیک گردیم که اولاً استفاده از تقابلهای دوگانۀ نشانهشناسی، در تحلیل شخصیّتهای داستان ضحاک میتواند راهگشا باشد، ثانیاً شخصیّتهای ضحاک و فریدون میتوانند به ابعاد دوگانۀ وجود جمشید تأویل شوند؛ ثالثاً جمشید خود نیز میتواند سیمای انسانی دوبُعدی و برزخی را تصویر کند که گاه بُعدی اهورایی(فریدونی) و گاه بُعدی اهریمنی(ضحاکی) دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نشانه شناسی؛ دلالت ضمنی؛ تقابل دوگانه؛ شاهنامه؛ ضحاک و جمشید | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Binary Opposition of Signs in the Story of Zahak | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Alihasan Sohrabnejad | ||
| Assistant professor of Payam Noor University of Ilam | ||
| چکیده [English] | ||
| One of the most important linguistic theories that attracted literary critics and mythologists is " second order" or implicit meaning in the semiotics science. With the help of this theory myth and pure poetry not only have an explicit and clear meaning in the first order, but also refer to elevated levels to which readers subscribe meaning. Story of Zahak as one of the most beautiful Shahnameh'' stories has common features with myths. According to the structure, language hides meaning in the first order (explicit) and elevates it to the second order (implicit). So first structure of this theory is a signifier which refers to many signfieds not just to one signifier and creates a second order which is understandable by some oppositions. This research tries to study language second order and binary opposition. Moreover, this study attempts to scrutinize characters of Jamshid being and Jamshid himself which can portray binary nature of humanity which sometimes has spiritual (Faraidooni) and | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Semiotics, Second order, Binary opposition, Shahnameh, Zahak | ||
| اصل مقاله | ||
|
| ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 5,433 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 910 |
||