از پل وجودی کافکا تا پل سوررئال حسینی | ||
| کاوشنامه زبان و ادبیات فارسی | ||
| دوره 26، شماره 65، شهریور 1404، صفحه 157-193 اصل مقاله (741.61 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.29252/kavosh.2025.21942.3601 | ||
| نویسندگان | ||
| فیروز فاضلی* 1؛ مینا مهرآفرین2 | ||
| 1دانشیار زبان وادبیات فارسی دانشگاه گیلان | ||
| 2گروه زبان و ادبیات فارسی،دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، ایران | ||
| چکیده | ||
| پل، همچنانکه از نامش برمی آید می تواند پیونددهنده ای میان ادبیات داستانی دو سرزمین و رسیدن به تفکری جهان وطنی باشد. یکسوی آن، داستانی کوتاه از کافکا و سوی دیگر، نخستین داستان فلسفی بلند از نویسندۀ ایرانی، قدسی حسینی؛ زنی که همزمان با سفر حقیقی از آلمان به کانادا برای ملاقات خواهر محتضرش در بیمارستان، سفری معنوی را آغاز میک ند و همگام با عبور از پل به مدد روایت تودرتوی خویش و گفتگومندی باختینی در یک فضای سوررئالیستی و معناگرا می کوشد تا ناامیدی فروپاشانۀ پل وجودی کافکا را با یافتن خود، در دیگری بزرگ لکانی، دگرگون سازد. در هر دو داستان، امر نمادین و امرشخصی با کارکرد زبانی همدلی و زیبایی شناختی به هم گره خورده اند و همزمان در متن حضور دارند. این پژوهش با رویکردی نشانه شناسی به شیوۀ تحلیلی توصیفی به بررسی دو داستان همنام پرداخته است و پژوهشی نوین در میان پژوهش های آثار کافکا، محسوب می شود که نشان می دهد همبستگی چشمگیری میان اجزای کلام، در انتقال پیامی واحد در پل کافکا وجود دارد؛ به صورتی که جنبه هایی از اگزیستانسیالیسم در آن برجسته شده، حال آنکه تنوع نمادها و ارجاعات بینامتنی گسترده در پل حسینی بر تعداد پیام های متن افزوده است. پیامهایی معنوی و اخلاقگرا که احتمالاً متأثر از خاستگاه شرقی نویسنده بودهاند. لحن لطیف و روند آهستۀ پل حسینی نیز در قیاس با زمختی لحن و ضرباهنگ کوبنده و پر تنش پل کافکا می تواند متاثر از جنسیت راویان باشد. اگرچه پل در اثر کافکا از ابژه به سوژه مبدل شده و در اثر حسینی به صورت معبر باقی مانده است؛ اما عناصر دیگری در روایت حسینی وجود دارد که نشانۀ درهم آمیختگی ابژه و سوژه است. این درهمتنیدگی دو عامل گفتمانی که نمایانگر خودِ نهفتۀ سوژه در امنگاه ابژه است، می تواند مهمترین وجه اشتراک دو روایت متفاوت از پل باشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ادبیات داستانی؛ نقد نشانهشناسی؛ بینامتنیت؛ کافکا؛ قدسی حسینی؛ پل | ||
| موضوعات | ||
| نقد و نظریه های ادبی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| From Kafka’s existentialism to Hosseini’s surrealism | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Firouz Fazeli1؛ Mina Mehrafarin2 | ||
| 1-Associate Professor of Persian Language and Literature at University of Guilan | ||
| 2Faculty of Persian language and literature, University of Guilan, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| A bridge can serve as a link between the fictions of two lands, leading to a universal thinking. On one side, there is a short story by Franz Kafka, and, on the other, there is the first long philosophical story by Iranian writer Ghodsi Hosseini. In Hosseini's story, a woman begins a spiritual journey alongside her physical journey from Germany to Canada to visit her ailing sister. The author attempts to transform the despair of Kafka's existential bridge by finding herself in Lacan's "big Other" within a surreal and meaningful space as she crosses the bridge. This research employs a semiotic approach with a descriptive-analytical method to examine the two homonymous stories. As it demonstrates, there is a significant coherence among the elements of speech to convey a unified message in Kafka's "The Bridge", highlighting aspects of existentialism. In contrast, the diversity of the symbols and extensive intertextual references in Hosseini's "The Bridge" increases the number of the messages in the text. Although the bridge in Kafka's work is transformed from object to subject and remains a passage in Hosseini's story, there are other elements that indicate the intermingling of object and subject, which represents the hidden self of the subject in the safe haven of the object. This may be the most important ground between the two different narratives of the bridge. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Fiction, Semiotic criticism, Intertextuality, Kafka, Ghodsi Hosseini, Bridge | ||
| مراجع | ||
|
الف) کتاب ها
ب) مقالات
1- بخشی، مریم. (1401). «بررسی تطبیقی رمان«مسخ» اثر کافکا و «سامسا» اثر سلطان العمیمی». فصلنامه علمی ادبیات تطبیقی دانشگاه آزاد اسلامی واحد جیرفت. دوره16. شماره63. صص151-168.
2- پارسا، شمسی. (1398). «مطالعه تطبیقی مایگان در آثار صادق هدایت و فرانتس کافکا». مجله پژوهشهای نقد ادبی و سبکشناسی. شماره36. صص85-96.
3- دهقان، علی و فرشاد ولی زاده. (1400). «بررسی تطبیقی مولفههای دلهره وجودی در آثار صادق هدایت و فرانتس کافکا». فصلنامه پژوهشهای ادبیات تطبیقی دوره نهم. شماره1 صص133-161.
4- عیسی زاده حاجی آقا، محمد؛ آرش مشفقی و عزیز حجاجیکهجوق. (1398). «نمادشناسی تطبیقی عزاداران بیل ساعدی و مسخ کافکا». نشریه ادبیات تطبیقی دانشگاه شهیدباهنر کرمان. سال11 شماره 21 صص 127-153.
5- میدانچی، نازنین، منوچهر فروتن و امید دژدار.(1394). «معنای خانه: بررسی تطبیقی رویکردها وروشها». سومین کنگره بینالمللی عمران، معماری و توسعه شهری. تهران، صص 1 ـ 15.
6- نصراصفهانی، محمدرضا و طیبه جعفری. (1389). «مقایسه شیوه پردازش شخصیت در گاو ساعدی و مسخ کافکا». نشریه زبان و ادب فارسی دانشگاه تبریز. دوره53 شماره 215، صص133-156. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 540 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 392 |
||
