معرفی جمعیتهای برتر گونههای بوتهای بهمنظور احیاء مراتع خشک و نیمه خشک (مطالعه موردی: استان خراسان رضوی) | ||
| خشک بوم | ||
| دوره 14، شماره 2، مهر 1403، صفحه 135-144 اصل مقاله (410.84 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.29252/aridbiom.2025.22067.2024 | ||
| نویسندگان | ||
| علی محبی* 1؛ مهشید سوری1؛ حسین توکلی2 | ||
| 1بخش تحقیقات مرتع، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران. | ||
| 2مرکز آموزش و تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی. سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| سطح قابل توجهی از مراتع کشور در اثر عوامل مختلف از جمله بهرهبرداریهای بیرویه، تغییرات اقلیمی و دیگر عوامل، تخریب یافته و بخش مهمی از گیاهان مرتعی در معرض خطر قرار گرفته و یا جمعیت آنها به شدت کاهش یافته است. برای ایجاد پایداری در این گونه مراتع، اصلاح و احیاء آنها از طریق انتخاب گونههای مناسب و یافتن بهترین شیوههای کشت و استقرار از اولویت ویژهای برخوردار است. بدین منظور، جمعیتهای مهمترین بوتهایهای علوفهای چندساله شامل: پنج گونه گیاه بوتهای مرتعی و علوفهای شامل عجوه (subaphyllus Halothamnus)، گون درختچهای (Astragalus squarrosus)، سنبلهای سه رگهای (trinervis Stachys)، سلمکی ساقه سفید (Atriplex leucoclada) و برگ نقرهای (Eurotia ceratoides) انتخاب و بذر آنها از مناطق مختلف مراتع استان خراسانرضوی در مرحله بذردهی جمعآوری گردید. در گام بعدی، بهمنظور بررسی و مطالعه برخی از صفات مهم گیاهی از قبیل: میزان عملکرد علوفه، میزان درصد پوشش بوتهایها، میزان درصد استقرار و قدرت و شادابی بوتهها، آزمایشی با طرح بلوکهای کاملاٌ تصادفی در سه تکرار، طی پنج سال و در شرایط مزرعه (ایستگاه آبخوانداری کاشمر) به مرحله اجرا درآمد و از صفات موردنظر یادداشت برداری صورت گرفت. پس از یادداشت برداری از پارامترهای ذکر شده، تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار SAS و مقایسه میانگینها با آزمون دانکن صورت پذیرفت. نتایج پژوهش حاضر نشانداد که از بین جمعیتهای موردمطالعه، گونههای عجوه با درصد استقرار 4/16 و سلمکی ساقه سفید3/13 درصد، برتر از بقیه جمعیتها بودند. در مجموع از میان تمام گونههای مورد بررسی، گونه عجوه، سازگاری بهتری را در محیط کشت نشان داد. لذا گونه مناسبی جهت احیاء مراتع استان خراسانرضوی و سایر مناطق با شرایط اکولوژیکی مشابه بهنظر میرسد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| : ارزیابی؛ جمعیت؛ فاکتورهای گیاهی؛ خراسان رضوی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Introduction of superior fodder plant population in order to rehabilitation of arid and semi-arid rangelands (Case study: Razavi Khorasan province) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Ali Mohebbi1؛ Mahshid Souri1؛ Hosein Tavakkili2 | ||
| 1Rangeland Research Division, Research Institute of Forests and Rangelands, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Tehran, Iran. | ||
| 2Research Center for Agriculture and Natural Resources, Khorasan Razavi, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Khorasan Razavi, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| A significant level of rangelands in the country has been destroyed due to various factors such as excessive exploitation, climate changes and other factors, and an important part of rangeland plants has been endangered or their population has been severely reduced. In order to create stability in these types of rangelands, their modification and revival by selecting suitable species and finding the best methods of cultivation and establishment has a special priority. Therefore, according to the results of the research project carried out in the natural resources research department, including the research project of forage that can be harvested in the pastures of the country, the seeds of the most important perennial forage plants include: five species of plants A pasture and fodder including (Halothamnus subaphyllus), (Astragalus squarrosus), (trinervis Stachys), (Atriplex leucoclada) and (Eurotia ceratoides). It was selected and collected from various pastures of Razavi Khorasan province on suitable dates. In order to investigate and study some important plant traits such as: fodder yield, bush cover percentage, bush establishment percentage, strength and freshness of the bushes, an experiment with complete random block design in three replications, during five years was implemented in the farm conditions and notes were taken of the desired traits. Data analysis was done using SAS software and mean comparison was done with Duncan's test. The results showed that, among the studied populations, the (Halothamnus subophyllus) and (Atriplex leucoclada) species were superior to the other populations in terms of the establishment percentage factor. In general, among all the examined species, (Halothamnus subophyllus) species showed better adaptation in the environment. Therefore, it seems to be a suitable species for revitalizing dry areas. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Assessment, Accession, Khorasan Razavi, Perennial Forage Shrubs | ||
| مراجع | ||
|
[1]. Azhir, F., Ashraf Jafari, A., and Fayaz, M. (2018). Investigation of performance, morphological traits and fodder quality in 19 ecotypes of the Agropyron cristatum rangeland species under wet cultivation conditions in Khajir area of Tehran. Scientific-Research Quarterly of Iran's Pasture and Desert Research, 18 (1), 139-150. https://doi.org/10.22092/ijrdr.2011.102051 [in Farsi]
[2]. Babakhanlo, P. (1967). Suitable forage plant with high adaptation for Iran climate, organization of range improvement press.
[3]. Bhattarai, K., Johnson, D. A., Jones, T. A., Connors, K. J., & Gardner, D. R. (2008). Physiological and morphological characterization of basalt milkvetch (Astragalus filipes): basis for plant improvement. Rangeland Ecology & Management, 61(4), 444-455. https://doi.org/10.2111/08-011.1
[4]. Emani, A.A., Jafari, A.A., Choghan, R., Asghari, A and Darvish, F. (2008). Evaluation of quantity and quality in 36 populations of Festuca arundinacea for presentation suitable types for range improvement and forage production in highland pasture in Ardabil province, Journal of range and desert research, 15(4), 493-507. [in Farsi]
[5]. Hosseini Bemroud, G., Fayaz, M., Dashti, M., Nam Dost, T. )2021(. Survey of methods of cultivation and establishment of Onobrychis amoena subsp amoena species in Razavi Khorasan province. The first international conference and the 8th national conference on pastures of Iran. 16 pages [in Farsi]
[6]. Kashki, M.T., Ranjber, M., Hosseini Bemroud, G. (2021). Investigating the cultivation and establishment of fodder species (Astragalus nigricans) in steppe pastures (improvement of rain fed cultivation and the location of extraction methods). The 4th National Conference on Rain Catchment Surface Systems. Mashhad 8 pages [in Farsi]
[7]. Mesadaghi, M., 2018. The principles and methods of pastoralism (translation). Academic publishing center. 736 pages. [in Farsi]
[8]. Mohebbi, A., Arabzadeh, N. (2015). Evaluation of the populations of the most important perennial fodder shrubs in different vegetation areas of the country (Kerman province). The final report of the completed project. Research Institute of Forests and Pastures of the country. 64 pages [in Farsi]
[9]. Mohebbi, A., Mazheri, H.) 2015(. Evaluation of the populations of the most important perennial fodder shrubs in different vegetation areas of the country (Bushehr province). The final report of the completed project. Research Institute of Forests and Pastures of the country. 130 pages [in Farsi]
[10]. Piano, E., Valentini, P., Pecetti, L., & Romani, M. (1996). Evaluation of a lucerne germplasm collection in relation to traits conferring grazing tolerance. Euphytica, 89(2), 279-288. https://doi.org/10.1007/BF00034616
[11]. Rybinski, W., Szot, B., & Rusinek, R. (2008). Estimation of morphological traits and mechanical properties of grasspea seeds [Lathyrus sativus L.] originating from EU countries. International Agrophysics, 22(3), 261-275.
[12]. Sanadgol, A. (1991). Assessing adaptation of forage plant in Marevehtapeh, Chaparghoymeh and Aghghala region, Technical report of Research Institute of Forests and Rangelands. 30 pages. https://doi.org/10.22092/ijrdr.2019.119936 [in Farsi]
[13]. Vogel, K. P., Schmer, M. R., & Mitchell, R. B. (2005). Plant adaptation regions: ecological and climatic classification of plant materials. Rangeland Ecology & Management, 58(3), 315-319. https://doi.org/10.2111/1551-5028(2005)58[315:PAREAC]2.0.CO;2
[14]. Zinali, H., Fayaz, M., Safai, Lili.L. (2020). Determining the most suitable time and method of cultivation and establishment of Astragalus podolobus pasture plant in Semiram region of Isfahan province. Iran's Pasture and Desert Research Quarterly. 27 (78): 133-125 https://doi.org/10.22092/ijrdr.2020.122140 [in Farsi] | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 322 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 67 |
||