بازشناسی و بازخوانی ملاحظات نجومی در طرحاندازی میدان نقش جهان اصفهان | ||
| معماری اقلیم گرم و خشک | ||
| دوره 10، شماره 15، شهریور 1401، صفحه 1-32 اصل مقاله (994.14 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22034/ahdc.2022.2744 | ||
| نویسندگان | ||
| یاغش کاظمی* 1؛ غلامرضا کیانی دهکیانی2؛ ایرج صفایی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری، دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران؛ و عضو هیئت علمی گروه معماری، دانشگاه آزاد اسالمی واحد رامسر، رامسر، ایران. | ||
| 2استادیار دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| 3سرپرست رصدخانه دانشگاه کاشان | ||
| چکیده | ||
| تغییرات ناشی از توسعههای معاصر، نهتنها موجب دگرگونی بسیاری از شهرهای تاریخی شده است، بلکه باعث از دسترفتن بسیاری از تجربیات علمی و شبهعلمی دورههای مختلف تاریخی نیز گردیده است. این تجربیات، امروزه در میراث جهانی به عنوان بخشی از ثروتهای فرهنگی و میراث ناملموس، قابل ارزیابی هستند. یکی از وجوه بنیادیِ شکلگیری محصولات معماریِ گذشته در برخی از شهرهای قدیمی، وجه نجومی آنهاست که در کنار علوم دیگر به کار میرفت. این وجه نجومی در فراوردههای معماری، از نگاهی فراسازهای و فرامکانیست و بخشی از دانشها و عادات زمانه خویش به شمار میآید که با خود شأن و مرتبهای را نیز برای بناها و شهرهای با اهمیت فراهم آورده است. بر این اساس بازیابی و بازشناسی ابعاد نجومی مکانها و محوطههای تاریخی موجب ارتقای آگاهی از لایههای پنهانِ موجود در آنها خواهد شد و میتواند بازدیدکنندگان را به ابعاد گستردهتری از شناخت رهنمون شود. محوطه میراث جهانیِ میدان نقش جهان، یکی از مهمترین آثار معماریِ شهری ایران و نماد پایتخت حکومت صفوی در اصفهان است. تا کنون پژوهشگران بسیاری این میدان را از دیدگاههای گوناگون مورد بررسی قرار دادهاند. تحقیقِ پیشِ رو کوشیده است برای نخستینبار همترازیِ میدان نقش جهان را با اوضاع فلکیِ آسمانهاش مورد بررسی قرار داده و به بازشناسی و بازخوانی ملاحظات نجومیِ اختیارـشده در هنگام بناکردنِ آن بپردازد. نگارندگان با روش تفسیریـتاریخی، دو بازه زمانیِ محتمل را برای آغاز به ساختِ میدان نقش جهان و بازار قیصریه از روی وقایعنگاریهای عهد صفوی استخراج نموده و سپس بر مبنای احکام نجومی و با استفاده از نرمافزارهای شبیهسازِ آسمان، به بررسی نسبتِ باورهای تنجیمی با معماریِ این فضای شهری پرداختهاند. یافتههای این تحقیق، استنتاجی نو از زمان دقیق طرحاندازی میدان و تأثیرپذیری محورِ آن از منظر و چشمانداز آسمانیاش به دست میدهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| همراستاییِ نجومی؛ تنجیم؛ میدان نقش جهان اصفهان؛ بازار قیصریه؛ طالع اصفهان | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Recognizing and Rereading Astronomical Considerations in the Planning of Naqsh-e Jahan Square in Isfahan | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Yaghesh Kazemi1؛ GholamReza Kiani-DehKiani2؛ Iraj Safaei3 | ||
| 1Ph.D. Candidate, Department of Conservation, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran.Department of Architecture, Ramsar Branch, Islamic Azad University, Ramsar, Iran. | ||
| 2Assistant Professor, Department of Conservation, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran. | ||
| 3Head of the Observatory, Kashan University, Kashan, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Changes brought about by contemporary developments have not only led to transformation of many historical cities but also loss of plenty of scientific and pseudoscientific experiences of different historical periods. Today, these experiences in the world heritage can be assessed as a part of cultural wealth and intangible heritage. It is known that along with other sciences, astronomy was one of the fundamental aspects in the formation of past architectural productions in some ancient cities. This astronomical aspect in architectural products is rooted in a view beyond structure and place and is considered a part of the knowledge and habits of the time. This has also given a high status and position to important structures and cities. Accordingly, reexploring and recognizing the astronomical aspects of historical places and sites can promote knowledge of their hidden layers and guide the visitors to wider aspects of such an understanding. Naqsh-e Jahan Square, as one of UNESCO's World Heritage Sites, is among the most important urban architectural works in Iran and the symbol of the capital of the Safavid dynasty in Isfahan. Many studies have examined Naqsh-e Jahan from different views. It has been tried within this study to examine the alignment of Naqsh-e Jahan Square with the state of constellations in the sky at the time, recognizing and rereading astronomical considerations adopted in its construction. Two probable periods of time for laying the foundations of the Qeysarriyeh Bazaar (known as the Grand Bazaar) and Naqsh-e Jahan Square were extracted from the Safavid chronicles through descriptive-historical research. Next, the relationship between astrological beliefs and the architecture of this urban site was examined based on the astronomical principles using sky simulation software. The findings indicated a new inference on the accurate time of the planning of the square and the influence on its axis from its celestial view and perspective. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| astronomical alignment, astrology, Naqsh-e Jahan Square, Qeysarriyeh Bazaar, Isfahan horoscope | ||
| مراجع | ||
World Heritage Centre. (2017). Astronomy and World Heritage Thematic Initiative. Retrieved from https://whc.unesco.org/en/astronomy. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,349 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,346 |
||