بررسی کاربردی و تحلیل حرف اضافه «از» در کتاب مرزبان نامه | ||
| کاوشنامه زبان و ادبیات فارسی | ||
| مقاله 7، دوره 20، شماره 43، اسفند 1398، صفحه 185-216 اصل مقاله (1.66 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.29252/kavosh.2020.1743 | ||
| نویسندگان | ||
| وسام رومیة1؛ حمید طاهری* 2؛ رضا سمیع زاده3 | ||
| 1دانشگاه بین المللی امام خمینی. دانشکده علوم انسانی. قزوین | ||
| 2دانشگاه بین المللی امام خمینی. دانشکده علوم انسانی. قروین | ||
| 3دانشگاه بین المللی امام خمینی قزوین | ||
| چکیده | ||
| یکی از مفاهیم اسـاسی و مـحل بـحث در معنیشناسی شناختی، حروف اضافه اسـت. حروف اضافه از دیرباز در متون فارسی کاربرد فراوان داشتهاند و با توجّه به تفاوتهای سبکی متون دورههای مختلف، تغییرات زیادی پذیرفتهاند و در معانی مختلفی به کار رفتهاند و کاربرد گذشته و کنونی آنها تفاوت چشمگیری با هم دارند. «از» یکی از حروف اضافۀ متممساز پیشین است که در زبان فارسی، جایگاهها و نقشهای متفاوتی را میپذیرد. کتاب مرزبان نامه، یکی از کتب تمثیلی قرن چهارم هجری است که مرزبان بن رستم به گویش طبری آن را پدید آوردهاست و در قرن هفتم، سعدالدین وراوینی آن را به فارسی برگردانده است. در این پژوهش، کاربردها و معانی حرف اضافۀ «از» در کتاب مرزباننامه بررسی شده است. از نتایج این بررسی برمیآید که به دلایلی، ازجمله تفاوتها و ویژگیهای سبکی آن دوره، تفاوتهایی در کاربرد از وجود دارد و بیانگر این است که این حرف در قرنهای پیشین و ابتدای دورۀ تکوین زبان فارسی، دلالتها و کاربردهای متعددی داشته است و در زمان حاضر بسیاری از آن کاربردها را از دست داده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دستور زبان تاریخی؛ معنا؛ حرف اضافه؛ از؛ مرزباننامه؛ کاربرد؛ دلالت | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| An applied and analytical review of the preposition "From" in Marzban Nameh | ||
| نویسندگان [English] | ||
| wissam roumia1؛ Hamid Taheri2؛ reza samizadeh3 | ||
| 1Imam Khomeini International University. Faculty of Humanities. Qazvin | ||
| 2Imam Khomeini International University. Faculty of Humanities. Qazvin | ||
| 3imam Khomeini international university of qazvin | ||
| چکیده [English] | ||
| One of the basic concepts and points of discussion in cognitive semantics is the addition of prepositions. The prepositions have long been used extensively in Persian texts and have been subject to many changes due to the stylistic variations of the texts. They have also been used in many different ways, and their past and present uses differ significantly. ‘From’ is one of the pre-word complement-making prepositions that accepts different positions and roles in Persian language. Marzban Nameh is one of the fourteenth-century Hijri allegorical books that Marzbanbn Rostam created in Tabari dialect, and in the seventh century Sa'd al-Din Warwini translated it into Persian. In this research, the uses and meanings of the letter "from" in the book Marzban-e-Mail are reviewed and the results of this study show that for a number of reasons, including its stylistic differences and characteristics, variations exist in applications and implications of this specific preposition. It is suggested that ‘from’ has already had many implications and uses in previous centuries and the early years of evolution of Persian language, however, many of which have been lost in contemporary usage. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Historical grammar books, semantics, prepositions, preposition "from", implication, application, Marzban Nameh | ||
| مراجع | ||
|
الف)کتابها: 1- بصیریان، حمید(1390)؛ دستور زبان فارسی، چاپ اول، تهران، جامعه المصطفی العالمیه. 2- بهار، محمّدتقی (1370)؛ سبک شناسی یا تاریخ تطوّر نثر فارسی، چاپ ششم، تهران: امیرکبیر. 3- خطیب رهبر، خلیل(1372)؛ دستور زبان فارسی (کتاب حروف اضافه و ربط)، چاپ سوم، تهران، انتشارات مهتاب. 4- خیامپور، عبد الرسول(1386)؛ دستور زبان فارسی، چاپ پانزدهم، تبریز، انتشارات ستوده. 5- دهخدا، علی اکبر، CD لغت نامه، روایت چهارم، مؤسسه چاپ و انتشارات دانشگاه تهران، کنترل و ویرایش مؤسسهی لغت نامه دهخدا. 6- فرشیدورد، خسرو (1387)؛ دستور مختصر تاریخی زبان فارسی، تهران، انتشارات زوار. 7- فرشیدورد، خسرو (1388)؛ دستور مفصّل زبان فارسی، چاپ سوم، تهران، انتشارات سخن. 8- قریب، عبد العظیم و دیگران(1378)؛ دستور زبان فارسی (پنج استاد)، به اهتمام جهانگیر منصور، چاپ چهارم، تهران، انتشارات ناهید. 9- کشاورز، کریم (بی تا)؛ هزار سال نثر پارسی، تهران: شرکت سهامی کتابهای جیبی با همکاری مؤسّسة انتشارات فرانکلین. 10- ناتل خانلری، پرویز(1374)؛ تاریخ زبان فارسی، چاپ پنجم، تهران: نشر سیمرغ. 11- وراوینی، سعد الدین(1389)؛ مرزبان نامه، به کوشش خلیل خطیب رهبر، چاپ پنجاهم. تهران: انتشارات علیشاه. 12- همایونفرّخ، عبد الرحیم(1364)؛ دستور جامع زبان فارسی، چاپ سوم، تهران، مؤسسه مطبوعات علمی. ب)مقالات: 1- افراسیابی، غلامرضا(1382)؛ «نکتههای تازه پیرامون تأکید، ترجمه و تحریر روضه العقول و مرزبان نامه»، نشرۀ آیینۀ میراث، دورۀ جدید، شمارۀ 21، صص 31-5. 2- خسروی زاده، پروانه(1383)؛ «ساختار معنایی حروف اضافه پیشین در زبان فارسی»، مجموعة مقالات دانشگاه علامه طباطبایی، شمارة 6، صص142-133. 3- مجتبایی، فتح الله(1390)؛ «چند نکته دربارۀ مرزبان نامه: مصنف و زبان اصلی آن»، دو فصلنامۀ علمی تخصصی علامه، سال یازدهم، شمارۀ 33، صص 188-177.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,229 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 977 |
||
